سلامت

بیماری ام اس،علائم،درمان

بیماری ام اس،علائم،درمان

 

شما عزیزانیکه به تازگی به خانواده بزرگ ام اس پیوسته اید، احتمالا زمانی که متوجه شده اید به این بیماری مبتلا هستید بلافاصله از خود و پزشکتان پرسیده اید ام اس چیست؟ چرا ایجاد می شود؟ چه کسانی به آن مبتلا می شوند و بسیاری سؤالات از این قبیل که زنجیروار به ذهن شما خطور می کند. آنچه مسلم است پزشک شما فرصت پاسخ دادن به همه این پرسش ها را در یک جلسه ندارد. امروز تصمیم گرفتیم بار دیگر از طریق این سایت به سؤالات شما دوستان تازه واردمان پاسخ دهیم.

آنچه در این مقاله میخوانید:

فاکتورهای آغاز کننده بیماری ام اس

 

چه کسانی احتمال ابتلاء بالاتری به ام اس را دارند ؟

 

انواع مختلف ام اس

 

 علائم بیماری ام اس

 

رایج ترین نشانه های بیماری ام اس

 

دلایل ام اس و فاکتورهای خطرناک

 

روش های تشخیص بیماری ام اس

 

درمان ام اس

 

درمان های گیاهی و طب سنتی برای کنترل ام اس

 

“توصیف بیماری ام اس”

بیماری مالتیپل اسکلروزیس (MS) جزو گروه بیماری های “خودایمن” محسوب می شود که در آن سیستم ایمنی فرد اشتباهاً سیستم عصبی مرکزی (شامل مغز و نخاع) را هدف حملات خود قرار می دهد در نتیجه این حمله، در داخل سیستم عصبی، واکنش های التهابی به وجود می آید که نهایتاً سبب تخریب برخی قسمت ها بخصوص غلاف میلین می شود (غلاف میلین پوشاننده رشته های عصبی است و سلامت آن برای سرعت بخشیدن به انتقال پیام های عصبی لازم است). امروز می دانیم که قسمت های آسیب دیده فقط میلین نیست بلکه خود رشته های عصبی نیز هدف حمله های سیستم ایمنی قرار می گیرند و تخریب می شوند.

بیماری ام اس،علائم،درمان
بیماری ام اس،علائم،درمان

آسیب به نواحی مختلف سیستم عصبی، بسته به عمل آن ناحیه، علایم مختلفی را برای فرد مذکور ایجاد می کند. این علایم در افراد مختلف، به گونه مختلف و شدت متفاوت بروز می کند. این آسیب ها در صورتی که خیلی شدید نباشند پس از چند روز – هفته برطرف می شوند اما در صورتیکه خیلی شدید باشند ممکن است در نسج مغز یا نخاع تغییراتی دایمی ایجاد کنند که به آن اسکلروز می گویند و از آنجا که این ضایعات در نواحی متعدد و پراکنده ایجاد می شوند بیماری به مالتیپل (متعدد) اسکلروزیس معروف شده است.

بیماری ام اس در میان زیبارویان بیشتر است

ام اس یا به اصطلاح “بیماری زیبا رویان” که درباره این بیماری به کار برده می شود، ظاهرا این بیماری در میان کسانی که زیبا هستند، شایع تر است به همین خاطر به بیماری زیبا رویان شهرت دارد .

علت ام اس بدرستی معلوم نیست. دانشمندان معتقدند مجموعه ای از فاکتورها آغازگر بیماری هستند. برای یافتن این فاکتورها تحقیقات در زمینه ایمونولوژی ( علم مربوط به سیستم ایمنی بدن ) ، اپیدمیولوژی (علم مربوط به الگوهای یک بیماری در نواحی مختلف دنیا) و ژنتیک ( علم مربوط به ساختار ژنی انسان) در حال انجام است. دانشمندان همچنین در حال بررسی عوامل عفونی گوناگونی که ممکن است در بیماری نقش داشته باشند هستند.

یافتن علل هر بیماری بطورکلی و ام اس بطور اختصاصی راهی است برای یافتن راههای موثر کنترل و یا حتی علاج قطعی آن و یک گام فراتر، پیشگیری از بروز آن.

فاکتورهای آغاز کننده بیماری ام اس

فاکتورهای ایمونولوژیک

امروزه می دانیم آنچه در بیماری ام اس و سایر بیماریهای خودایمن روی می دهد در واقع پاسخی غیر طبیعی از جانب سیستم ایمنی است که موجب ایجاد التهاب و آسیب بخش هایی از بدن می شود.

در بیماری ام اس این سیستم عصبی است که آسیب می بیند به ویژه غلاف میلین (غلاف پوشاننده رشته های عصبی)، خود رشته های عصبی و حتی سلولهای سازنده میلین. در سالهای اخیر متخصصین توانسته اند سلول های ایمنی که به سیستم عصبی حمله می کنند، برخی فاکتورهایی را که سبب پاسخ غیر طبیعی این سلول ها می شوند و حتی روند پاسخ غیر طبیعی سیستم ایمنی را شناسایی کنند.

فاکتورهای محیطی

هیچ فاکتور مشخصی به تنهایی عامل ایجاد کننده ام اس شناخته نشده بلکه چند فاکتور متفاوت متهم هستند که در بروز بیماری، نقش دارند. این فاکتورها عبارتند از:

  1. عوامل جغرافیایی: به نظر می رسد ام اس در مناطقی از دنیا که از خط استوا دورتر هستند بیشتر بروز می کند. در این رابطه دانشمندان عواملی همچون سن، جنس و نژاد را مورد توجه قرار داده اند و ژنتیک هر منطقه، عوامل عفونی موجود در هر ناحیه و الگوهای مهاجرت را نیز مدنظر قرار داده اند.
  2. ویتامینD: شواهد فزاینده ای نشان می دهد که ویتامینD نقش مهمی در بیماری ام اس بازی می کند. بعضی محققین باور دارند که مواجهه با آفتاب (منبع طبیعی ویتامینD) ممکن است علت تفاوت شیوع ام اس درمناطق شمالی و جنوبی کره زمین باشد. افرادی که در نزدیکی خط استوا زندگی می کنند بیشتر در معرض آفتاب هستند و سطح ویتامینD بالاتری دارند و از آنجا که می دانیم این ویتامین بر روی سیستم ایمنی به گونه ای موثر است که بدن را در مقابل بیماری های خودایمن محافظت می کند شاید این مسئله شیوع کمتر ام اس در این مناطق را توجیه کند.
  3. مصرف دخانیات: شواهد علیه مصرف دخانیات در بیماری ام اس نیز رو به افزایش است. مطالعات نشان می دهد دخانیات، احتمال ابتلاء افراد را به ام اس بالا می برد، شدت بیماری را افزایش می دهد و پیشرفت بیماری را نیز تسریع می کند. خبر خوب اینکه به نظر می رسد توقف مصرف سیگار –چه قبل و چه پس از شروع ام اس- با پیشرفت آهسته تر بیماری همراه است.
  4. چاقی: مطالعات متعددی نشان داده است که چاقی در دوران کودکی و نوجوانی بخصوص در دخترها ریسک ابتلا به ام اس را در سالهای آینده زندگی افزایش میدهد. مطالعاتی هم نشان داده اند که چاقی در سنین جوانی هم می تواند همین اثر را داشته باشد. از طرفی چاقی ممکن است سبب تشدید التهاب و فعالیت ام اس در مبتلایان شود.

فاکتورهای عفونی

بسیاری از ویروس ها و باکتری ها از جمله ویروس سرخک، هرپس تیپ6، ویروس EBV و میکروب کلامیدیا پنومونیه مورد بررسی قرار گرفته اند. در سال های اخیر ویروس EBV، بیش ازهمه، مورد توجه قرار گرفته است. (این ویروس عامل بیماری منونوکلئوز عفونی است). شواهد فزاینده ای نشان داده است که آلودگی قبلی با این ویروس می تواند در ابتلا به ام اس نقش داشته باشد.

فاکتورهای ژنتیک

امروزه تصور می شود که بیماری ام اس ارثی نیست به این معنا که این بیماری از نسلی به نسل دیگر منتقل نمی شود. با این حال به نظر می رسد یک ویژگی ژنتیک باید وجود داشته باشد که فرد را مستعد ابتلا به ام اس می کند.

این تفکر از آنجا ریشه گرفته است که احتمال بروز ام اس در دوقلوهای تک تخمی خیلی بالاتر از جمعیت معمولی است و اینکه بستگان درجه یک مبتلایان نیز با ریسک بالاتری به این بیماری ابتلا پیدا می کنند.

بیماری ام اس،علائم،درمان
بیماری ام اس،علائم،درمان

باورهای اثبات نشده در مورد علت ام اس

زندگی با سگ یا دیگر حیوانات خانگی

چند سال قبل این تصور ایجاد شد که ویروسی که ناقل آن سگ ها هستند بنام  canine distemper می تواند علت بیماری ام اس باشد. اما تحقیقات این مسئله را رد کرد.

ابتلا به آلرژی

در حال حاضر شواهدی وجود ندارد که ام اس ناشی از واکنش به یک عامل آلرژی زاست. اصولا آلرژی ها در جامعه شایع هستند و ممکن است یک فرد هم آلرژی داشته باشد هم ام اس بدون اینکه رابطه ای بین آنها وجود داشته باشد.

مواجهه با فلزات سنگین

هرچند مسمومیت با فلزات سنگین نظیر جیوه، سرب و منگنز به سیستم عصبی آسیب می رساند، اما فرم این آسیب و نمای بالینی ایجاد شده با بیماری ام اس متفاوت است. در حال حاضر شواهدی وجود ندارد که مواجهه با فلزات سنگین، سبب ایجاد بیماری ام اس می شود.

ضربه های وارد شده به سیستم عصبی

نقش ضربه در ایجاد ام اس و یا بروز حملات بعدی بیماری سالها مورد اختلاف نظر دانشمندان بود. اما تحقیقات نشان داده است که ارتباطی بین ضربه و شروع ام اس و یا پیشرفت آن وجود ندارد.

بیماری ام اس،علائم،درمان
بیماری ام اس،علائم،درمان

چه کسانی احتمال ابتلاء بالاتری به ام اس را دارند ؟

در سراسر دنیا به نظر می رسد حدود 2.3 میلیون نفر مبتلا به ام اس هستند. ضمن اینکه می دانیم بیماری مسری نیست و مستقیما هم به ارث نمی رسد، اما به نظر می رسد فاکتورهایی وجود دارند که نحوه توزیع بیماری را در سراسر جهان تحت تأثیر قرار می دهند و شاید نهایتا همین مسئله کمک کند که علت بیماری مشخص شود. این فاکتورها عبارتند از جنس، ژنتیک، سن و جغرافیای مناطق و ویژگی های نژادی . مطالعه تمام این عوامل در دانشی می گنجد به نام “اپیدمیولوژی”. اپیدمیولوژی دانشی است که احتمال وقوع بیماری، نحوه توزیع آن و کنترل احتمالی بیماری ها و سایر فاکتورهای مرتبط با سلامت انسان را مورد بررسی قرار می دهد. مطالعات اپیدمیولوژیک در بیماری ام اس پیچیدگی هایی دارد که گاها کار را دشوار می سازد اما با همه این دشواری ها لحظه ای متوقف نشده و نخواهد شد.

نتایج مطالعات اپیدمیولوژیک ام اس

  • سن: در بیشتر مبتلایان به ام اس سن شروع بیماری بین 20 و 50 سال است. اگرچه ام اس می تواند در کودکان و یا بالغین مسن تر هم روی دهد.
  • عوامل جغرافیایی : عموما ام اس در نواحی دور از خط استوا شایع تر است . با این حال در یک منطقه با فاصله مشابه از خط استوا میزان شیوع بیماری یکسان نیست. مثلا ام اس در برخی کشورها نظیر رومانی ، نروژ و نیوزیلند تقریبا دیده نشده و این بیانگر این مسئله است که نژاد و جغرافیا به طریق پیچیده ای که نمی دانیم، با یکدیگر تداخل می کنند و میزان شیوع را تعیین می کنند.
  • مهاجرت از یک منطقه جغرافیایی به منطقه دیگر : نیز به نظر می رسد ریسک ابتلاء به ام اس را تحت تأثیر قرار می دهد بطوریکه ممکن است ریسک را بالاتر از منطقه مورد مهاجرت ببرد و یا پائین تر. گروهی که در سنین اوایل کودکی مهاجرت کرده باشند ریسک ابتلا خودشان برابر ریسک منطقه مورد مهاجرت می شود اما آنها که در سنین بالاتر مهاجرت می کنند ریسک ابتلاءشان مشابه منطقه قبل از مهاجرت است. این تغییر نه برای خود فرد بلکه برای نسل بعدی به وقوع می پیوندد. اگرچه رابطه پیچیده ای بین فاکتورهای محیطی و ژنتیک وجود دارد و نهایتا تداخل این دو ریسک ابتلاء را تعیین می کنند اما به نظر می رسد که مواجهه با برخی عوامل محیطی در سنین کودکی به شرط وجود عوامل ژنتیک خاص، فرد را مستعد ابتلاء به ام اس می کند.
  • جنس : ام اس حداقل دو تا سه برابر در خانم ها شایع تر است و این نشانگر آن است که احتمالا هورمون ها هم نقشی در ابتلاء به ام اس دارند. این نسبت بر اساس مطالعات جدید به سه تا چهار برابر هم رسیده است.

ژنتیک :

فاکتورهای ژنتیک نقش بسیار مهمی در تعیین این که چه کسانی استعداد ابتلاء به ام اس را دارند، ایفا می کنند. شواهدی که برای این ادعا وجود دارد عبارتند از :

  • بطور متوسط در ایالات متحده از هر 750 نفر یک نفر (0/1 %) به ام اس مبتلا می شوند.
  • برای وابستگان درجه یک فرد مبتلا به ام اس شامل فرزندان، خواهر و برادرها و یا قل دوم دوقلوهای دو تخمی این احتمال به %5-5/2 افزایش می یابد. در فامیل هایی که چند فرد مبتلا به ام اس دارند این ریسک بازهم بالاتر می رود.
  • در دوقلوهای تک تخمی (مشابه)، در صورت ابتلا یکی از آنها به ام اس، احتمال ابتلاء دیگری به 25% افزایش می یابد. همین جا مشخص می شود که عوامل ژنتیک هم به تنهایی تعیین کننده ریسک نیستند.

تحقیقات نشان داده است که ام اس در اغلب نژادها روی می دهد از جمله نژاد آفریقایی، آمریکایی، آسیایی . . . اما بیشترین شیوع در میان نژاد کاکاسین اروپای شمالی گزارش شده است.

بیماری ام اس،علائم،درمان
بیماری ام اس،علائم،درمان

انواع مختلف ام اس

از آنجا که بیماری ام اس از نظر علائم، فرم حملات، شدت حملات، میزان بهبودی علائم پس از حملات، سیر بیماری و پاسخ به داروها، بسیار متفاوت است در دنیا به “بیماری هزار چهره” معروف است و به همین دلیل قابل پیش بینی نیست که در هر فرد مبتلا، ام اس چه رفتاری را نشان خواهد داد. با این حال و به طور کلی چهار نوع مختلف برای بیماری توصیف شده است.

  • فرم عود کننده – بهبود یابنده (RRMS) : این فرم مشخص میشود با دوره های عود علائم (که به آن حمله بیماری می گوئیم) که به تدریج بطور کامل یا نسبی بهبود می یابند و در واقع فرد وضعیت با ثباتی دارد تا وقوع حمله بعدی
  • پیشرونده ثانویه (SPMS) : در این فرم فرد ابتدا حملاتی را تجربه می کند و در فواصل حالت ثابتی دارد اما پس از مدتی تعداد حملات کم می شود ولی در فواصل حملات حالت با ثباتی ندارد و علائم در بین دو حمله به تدریج بدتر می شودو در نهایت حمله ها بطور کامل متوقف می شوند ولی بیماری آرام آرام پیشرفت می کند.
  • فرم پیشرونده اولیه (PPMS) : در این فرم حملات یا اصلا وجود ندارد و یا فقط در شروع بیماری یک حمله روی داده ولی پس از آن بیماری به تدریج پیشرفت می کند و علائم بدتر میشوند.
  • فرم پیشرونده حمله ای (PRMS) : بیماری از ابتدا و به آرامی پیشرفت داشته اما حمله ها هم گهگاه روی داده است.

در اینجا لازم است با عبارت “فرم ایزوله بالینی ام اس” آشنا شوید. این گروه از مبتلایان در واقع برای اولین بار علائم عصبی را تجربه کرده اند و شاید بتوان با اقدامات درمانی بیماری را در همین مرحله نگه داشت و جلوی وقوع حملات بعدی را گرفت.

بیماری ام اس،علائم،درمان
بیماری ام اس،علائم،درمان

 علائم بیماری ام اس

یکی از سوالات بسیار رایج شما عزیزان از ما متخصصین مغزو اعصاب این است که ” علائم بیماری ام اس چیست؟” در بسیاری موارد این سوال را افرادی می پرسند که خود بیماری ام اس ندارند اما از آن شدیدا واهمه دارند و در واقع به دنبال آنند که برای خود یا اطرافیان ، تشخیص ام اس بدهند یا ندهند.

چه عاملی سبب ایجاد علائم میشود؟

علائم ام اس زمانی ایجاد می شود که در داخل سیستم عصبی التهاب ایجاد شود. عامل ایجاد این التهاب در واقع سیستم ایمنی آن فرد است و حاصل آن تخریب غلاف میلین در اطراف رشته های عصبی و حتی خود رشته های عصبی است. آسیب ناشی از التهاب ممکن است علائمی ایجاد کند که می توانند در عرض چند هفته تا ماه برطرف شوند و یا اینکه دائمی شوند.

جالب است که دوستان مبتلا به ام اس کمتر این سوال را مطرح می کنند شاید بدلیل آنکه با تمام وجودشان علائم را لمس می کنند و نیازی به راهنمائی دیگران ندارند و یا شاید به نوعی از بیماری می گریزند و تمایل ندارند بیشتر راجع به آن صحبت کنند.

به هر حال برای آنکه هر گروه اطلاعات درست و علمی از علائم بیماری داشته باشند برآن شدیم که در کنار اخبار جدید هربار راجع به یک یا دو علامت بیماری صحبت کنیم اما قبل از شروع با صدای بلند اعلام میداریم که:

  1. هیچ علامتی به تنهایی برای بیماری ام اس اختصاصی نیست و این فقط متخصص مغز و اعصاب است که توانائی آن را دارد که با توجه به مجموعه علائم و آزمایشات ، تشخیص بیماری ام اس ( و یا هر بیماری مغزو اعصاب دیگر) را بدهد یا ندهد.
  2. مبادا با خواندن این مطالب، به محض اینکه کمی خسته شدید یا کمی دستتان خواب رفت یا …نگران و ترسان شوید و یک تنه چهار نعل بتازید و به هیچ طریقی هم ” از خر شیطان پائین نیائید!”

پس شرط اول و آخر ما برای خواندن این مطالب آن است که از نگرانی بی مورد و تشخیص گذاشتن برای خود یا عزیزان ، جدا” پرهیز نمائید.

حالا با ما باشید…

1.خستگی ام اس

خستگی یکی از رایج ترین علائم ام اس محسوب میشود که در اغلب مبتلایان به بیماری روی میدهد.این عارضه می تواند در انجام اعمال منزل و یا شغل فرد مزاحمت ایجاد کند.خستگی می تواند بدون وجود علائم حرکتی قابل توجه (مانند ضعف عضلانی ) و به تنهائی روی دهد.

علت خستگی یماری ام اس بدرستی معلوم نیست و اصولا” این شکایت ، متاسفانه قابل ارزیابی و اندازه گیری هم نیست ولی دانشمندان در پی راهی هستند که بتوان با آن میزان خستگی را اندازه گیری کرد شاید به همین دلیل است که گاهی خستگی عزیزان مبتلا به ام اس به حساب افسردگی ، تنبلی و یا بی علاقگی گذاشته میشود.

انواع مختلفی از خستگی ممکن است در بیماری ام اس روی دهد (یا به عبارت دیگر علل مختلفی ممکن است ایجاد خستگی کنند) مثلا” به هر دلیلی که خواب شبانه مختل شود ( مثلا” در فردی که در طول شب دچار گرفتگی عضلانی میشود و یا تا صبح چند بار برای دفع ادرار بیدار میشود) سبب خستگی و کسالت فرد در روز بعد میشود. افسردگی نیز می تواند سبب احساس خستگی در فرد شود و درکنار اینها ، فردی نیز که ناچار است برای انجام اعمال عادی روزانه اش انرژی زیادی مصرف کند (مثلا ” برای لباس پوشیدن ، تهیه غذا ، راه رفتن و غیره ). دچار خستگی مفرط میشود. اما به غیر از این علل گوناگون ، گاهی خستگی ویژگیهائی دارد که آن را از خستگی های دیگر مشخص میکند . این ویژگی ها از این قرارند:

*عموما هر روز اتفاق می افتد

*ممکن است در اوائل صبح حتی پس از یک خواب خوب شبانه روی دهد

*بتدریج در طول روز شدیدتر میشود

*به سادگی و فوریت بروز میکند

*از خستگی معمولی شدیدتر است

*نسبت به خستگی معمولی ، اختلال بیشتری در اعمال روزانه ایجاد میکند

چگونه خستگی خود را مدیریت کنیم؟

از آنجا که خستگی در بسیاری موارد با موفقیت درمان میشود مانند خستگی ناشی از افسردگی ، بیماری تیروئید یا کم خونی و یا به عنوان عارضه برخی داروها یا نتیجه بی فعالیتی، لازم است در صورت بروز آن ، با پزشک در میان بگذاریم تا با یافتن علت ، اقدامات لازم برای برطرف کردن آن انجام دهد.

اقداماتی که ممکن است برای رفع خستگی انجام شود عبارتند از

*مشورت با یک کاردرمان( کاردرمانی یکی از رشته های توانبخشی است) که می تواند به ما کمک کند اعمال روزانه مان را بهتر و آسانتر انجام دهیم.

*مشورت با یک فیزیوتراپیست که می تواند با طراحی یک برنامه مناسب ورزشی روزانه ،به ما کمک کند تا از عوارض بی فعالیتی رهائی یابیم.

*مشورت با همکاران روانشناس یا روانپزشک برای مدیریت استرس ،تمرینات آرام سازی (relaxation)….

مدیریت گرما – اقدامات لازم برای جلوگیری از افزایش درجه حرارت بدن

درمان داروئی-اگرچه هیچ داروئی از مراجع علمی دنیا ،تائیدیه برای درمان خستگی ام اس ندارد اما دو داروئی که به نظر می رسد تا حدی می تواند کمک کننده باشد آمانتادین و مدافینیل است که زیر نظر پزشک معالج می توان از آنها کمک گرفت.

در صورت امکان قطع داروهائی که خود ممکن است ایجاد خستگی نماید مانند داروهای انترفران که برای درمان بیماری کاربرد دارد اما در برخی موارد خود ایجاد خستگی میکند.

2.اشکال در راه رفتن

اشکال در راه رفتن یکی دیگر از علائمی است که برخی دوستان مبتلا به ام اس آن را تجربه می کنند و به فاکتورهای گوناگونی مرتبط است:

*ضعف عضلانی: بروز ضعف عضلانی در عضلات ابتدا یا انتهای اندام تحتانی هر دو می توانند در راه رفتن اشکال ایجاد نمایند این ضعف ممکن است در عضلات یک یا هردو پا ایجاد شود ولی با تمرینات فیزیوتراپی و نیز استفاده از وائل کمکی قابل جبران و کنترول است.

*سفتی عضلانی: به عنوان عاملی که می تواند در راه رفتن اشکال ایجاد کند لازم است درمان شود.تمرینات مناسب ورزشی و فیزیوتراپی و نیز استفاده از داروهائی نظیر باکلوفن یا تیزانیدین( البته با نظر پزشک معالج)در ردمان این عارضه عموما موفق هستند

*اشکال در تعادل: این عارضه طبیعتا” راه رفتن فرد را مختل میکند و در صورتی که به آن توجه نشود ، می تواند سبب سقوط فرد شود.تمرینات مناسب تعادلی با نظر فیزیوتراپ یا کاردرمان و نیز استفاده از وسائل کمکی به بهبود راه رفتن و امنیت راه رفتن فرد کمک موثری می نماید.

*اشکالات حسی: گاهی اشکالات حسی سبب می شود که فرد نتواند زمین را حس کند و یا نتواند خود را در فضا بدرستی ارزیابی کند و این سبب اشکال در راه رفتن او میشود. تمرینات مناسب توانبخشی می تواند به برگشت این حس کمک نماید.

*خستگی : به موازات احساس خستگی، راه رفتن فرد نیز مختل میشود که در قسمت اول در مورد آن به تفضیل صحبت کردیم.

3.احساس کرخی و خواب رفتگی بدن

این احساس ممکن است در صورت ، تنه یا اندام ها ( دست ها و پاها) احساس شود و یکی از رایج ترین علائم بیماری ام اس به شمار میرود . اغلب اوقات اولین شکایتی است که توسط مبتلایان تجربه می شود. شدت این علامت در افراد مختلف ، متفاوت استو می تواند بسیار خفیف و یا آنقدر شدید باشد که استفاده از اندام مربوط را دشوار سازد. برای مثال فردی که در صورت گرفتاری دست ها ، اعمال نوشتن ، لباس پوشیدن و یا اشیاء را در دست گرفتن ممکن است مختل شوند.

افرادیکه درجات شدید این علامت را در صورت خود احساس کنند ، لازم است در زمان خوردن و جدیدن مراقب باشند چرا که ممکن است زبان و یا قسمت داخل دهان خود را گاز بگیرند . از طرف دیگر اگر این اختلالدر اندامها روی دهد، بدلیل مختل شدن حس لامسه در آن قسمت و در نتیجه عدم درک محرک های پوستی ، در مواجهه با اشیاء داغ، ممکن است دچار سوختگی شوند.متاسفانه در حال حاضر درمان موثری برای رفع این مشکل وجود ندارد با اینحال خوشبختانه در اغلب موارد انقدر خفیف است که نیازی به درمان ندارد. در موارد شوید و مزاحم پزشک معالج ممکن است از برخی داروها استفاده نماید.

4.سفتی عضلانی

سفتی عضلانی یا به عبارت دیگر ” اسپاستیسیتی” عبارتست از احساس سفتی و گرفتگی های عضلانی است که در نتیجه انقباض مداوم یا گاهگاهی عضلانی بروز میکند. این گرفتگی ممکن است انقدر خفیف باشد که خود فرد احساس نکند و فقط در معاینه مشخص شود و یا آنقدر شدید ، که راه رفتن فرد را دچار اختلال کند( معمولا” پاها را گرفتار میکند)

سفتی عضلانی مورد بحث ما درصورتیکه شدید باشد، می تواند سبب ایجاد درد یا گرفتگی در اطراف مفاصل شود و حتی ایجاد کمردرد نماید. همانطور که گفتیم در هر اندامی ممکن است روی دهد اما در پاها شایع تر است و می تواند با عوامل مختلفی تشدید یابد مثلا ” حرکات ناگهانی ، تغییر وضعیت اندام ، تغییرات درجه حرارت یا رطوبت ، عفونت ها و حتی خیلی ساده با پوشیدن لباس های تنگ.

در صورت وجود، سفتی عضلانی باید بدرستی درمان شود تا از بروز عوارض ناشی از آن جلوگیری شود.

مدیریت و درمان سفتی عضلانی ام اس

از آنجا که شدت سفتی عضلانی و ماهیت آن از فردی به فردی متفاوت است لذا درمان صحیح آن ، همکاری بین فرد مبتلا ، پزشک معالج ، فیزیوتراپیست و کاردرمان مربوطه را می طلبد. شروع درمان و انتخاب راه های مناسب درمانی نظیر ورزش ، دارو، تغییر در الگوی زندگی روزانه و یا مخلوطی از این رو شما در کنار اقدامات فیزیوتراپی یا کاردرمانی با نظر پزشک معالج انجام می گیرد.اقدامات توانبخشی زیر نظر همکاران فیزیوتراپ و یا کاردرمان در بهبود این عارضه بسیار موثر هستند اما در کنار آنها پزشک ممکن است از داروها نیز استفاده نماید.

داروهای موجود برای رفع گرفتگی و سفتی عضلانی عبرتند از :

*باکلوفن. بیشترین داروئی که مورد استفاده قرار می گیرد باکلوفن است این دارو سبب شل شدن عضلات می شود اما در کنار این اثر مثبت ممکن است عوارضی هم داشته باشد مانند خواب آلودگی یا احساس ضعف عضلانی . لذا مصرف آن حتما لازم است با نظر پزشک معالج باشد .

*تیزانیدن.این دارو نیز سبب شل شدن و رفع گرفتگی های عضلانی می شود اما متاسفانه در خیلی موارد ایجاد خواب آلودگی و خشکی دهان می کند.غیر از داروی فوق در موارد محدودی نیز ممکن است داروهای دیگری مورد استفاده قرار گیرند که از ذکر نام آنها پرهیز می کنیم.

تزریق “سم بوتولینوم” نیز در موارد خاص می تواند در رفع این مشکل موثر باشد ولی البته برای مدت زمانی محدود ( معمولا” فقط چند ماه)

” یک نکته مهم”

در برخی عزیزان مبتلا به ام اس ، درجاتی از سفتی عضلانی ممکن است سودمند باشد مخصوصا” افرادی که دچار ضعف عضلانی در پاها هستند، از سفتی عضلانی برای ایستادن و راه رفتن بهتر ، کمک میگیرند لذا دردرمان این عارضه ضروری است به این نکته توجه شود.

بیماری ام اس،علائم،درمان
بیماری ام اس،علائم،درمان

رایج ترین نشانه های بیماری ام اس

یکی از نشانه های اولیه ام اس که به نسبت زودتر خود را نشان می دهد، ایجاد مشکلات بینایی است.

از آن جایی که سیستم عصبی مرکزی (CNS) تحت تاثیر بیماری ام اس قرار می گیرد، نشانه های بیماری به سرعت تمامی ارگان های بدن را درگیر می کنند.

از آنجا که ام اس سبب آسیب سیستم عصبی می شودلذا اصولا هر علامتی می تواند ایجاد کند و این علامت بسته به محل آسیب متفاوت است. با این حال رایج ترین علائم عبارتند از : خستگی ناتوان کننده ، مشکلات بینایی ، اختلالات حسی و ضعف حرکتی .

علائم ام اس غیر قابل پیش بینی و از فردی به فرد دیگر متفاوت هستند و حتی در یک فرد هم در طول زمان تغییر می کند. ممکن است در یک برهه از زمان ایجاد و در مقطع زمانی دیگر از بین بروند و شاید هم ماندگار شوند و یا بدتر شوند.

  • ضعف عضلانی: این قسمت به دو صورت فرد را درگیر می کند؛ به دلیل نبود انرژی مصرفی ضعف عضلانی روز به روز بدتر می شود و یا به دلیل اسیب وارد شدن به سیستم عصبی شاهد ایجاد تحریک است.
  • بی حسی و سوزن سوزن شدن: احساس فرو کردن سوزن در صورت، قسمت های بدن، بازوها یا پاها، اولین نشانه های ابتلا به بیماری ام اس است.
  • نشانه لرمیت: فرد احساس می کند وقتی که گردنش را تکان می دهد نوعی شوک در بدنش ایجاد می شود، که به این حالت ” نشانه لرمیت ” گفته می شود.
  • مشکلات مثانه: ممکن است بیمار نتواند به راحتی مثانه اش را خالی کند یا این که مجبور می شود به طور ناگهانی و مرتب ادرار کند. یکی از نشانه های اولیه بیماری ام اس ناتوانی در کنترل مثانه است.
  • مشکلات روده و شکم: احتمال ابتلا به یبوست وجود دارد که می تواند مدفوع را سخت و بهم فشرده کند. در این حالت دیگر فرد بر خروج مدفوع کنترل نخواهد داشت.
  • خستگی و بیحالی: بیحالی باعث می شود که انجام کارهای خانه یا محل کار برای فرد سخت شود. یکی از نشانه های بارز و متداول بیماری ام اس، خستگی و بیحالی است.
  • سرگیجه: ایجاد سرگیجه، مشکلات مربوط به تعادل و همکاری ارگان های بدن از نشانه های بسیار رایج ام اس است.
  • مشکلات جنسی: در صورت ابتلا به بیماری MS هم مرد و هم زن تمایل خود به برقراری رابطه جنسی را از دست می دهند.
  • تشنج و گرفتگی عضلات: یکی از نشانه هایی که به نسبت زود خود را نشان می دهد، تشنج و گرفتگی عضلات است. از آن جایی که فیبرهای موجود در مغز تیره و مغز دچار آسیب شده اند، گرفتگی عضلات (بسیار دردآور است که طاقت فرد را سلب می کند) مخصوصا در ناحیه پا ایجاد می شود.
  • لرزش: ممکن است تعدادی لرزش در قسمت های مختلف بدنشان که کاملا بی اختیار است برای بعضی از بیماران پیش بیاید.
  • مشکلات بینایی: دوگانگی دید یا تیره و تار شدن محیط اطراف، از دست دادن قدرت بینایی برای مدت کوتاه یا دائم، یا ناتوانی در تشخیص رنگ های متفاوت، برای بیماران ام اس به کرات اتفاق می افتد. این اتفاق همیشه تنها یک چشم را درگیر می کند. با التهاب عصب های بینایی زمانی که فرد چشمانش را تکان می دهد، احساس درد می کند. ایجاد مشکلات بینایی از نخستین نشانه های ام اس است.
  • تغییرات در نحوه راه رفتن و تحرک: از آن جایی که با ابتلا به ام اس عضلات ضعیف می شوند و مشکلاتی در تعادل، ایجاد سرگیجه و خستگی برای فرد به وجود می آید، نحوه راه رفتن بیماران MS تغییر قابل توجهی می کند.
  • تغییرات عاطفی و افسردگی: از بین رفتن میلین همراه با وارد شدن آسیب به فیبرهای عصبی که در مغز وجود دارند، به ایجاد تغییرات در احساسات فرد منجر می شود.
  • مشکلات حافظه و توانایی یادگیری: با ابتلا به بیماری ام اس فرد دیگر مانند گذشته در زمینه های تمرکز کردن، برنامه ریزی، یادگیری، اولویت بندی و انجام چندین کار در آن واحد، به خوبی عمل نمی کنند.
  • احساس درد: یکی از نشانه های بارز بیماری ام اس، احساس درد در نواحی مختلف بدن است. علت دردهای وابسته به عصبانیت و ناخوشی فرد به بیماری ام اس مربوط می شود. ممکن است در طول این دوره قسمت های دیگری از بدن فرد درد بگیرد که به دلیل ضعف عضلانی و سفت شدن عضلات است.
بیماری ام اس،علائم،درمان
بیماری ام اس،علائم،درمان

نشانه های عمومی تر بیماری ام اس شامل:

  • سردرد
  • از دست دادن قدرت شنوایی
  • خارش در تمام قسمت های بدن
  • مشکلات تنفسی
  • حمله ناگهانی بیماری
  • اختلالات گفتاری
  • مشکلات تورم و التهاب

احتمال مشاهده این نشانه ها بیشتر است:

  • عفونت های مجرای ادرای
  • کم شدن میزان فعالیت ها و تحرک نداشتن

تمامی این نشانه ها باعث می شوند که زندگی اجتمایی و مسائل مربوط به محل کار فرد با مشکل روبرو شود و مادامی که بیماری پیشرفت می کند، قوه ادراک، تفکر و میزان حساسیت به گرما هم تغییر می کنند.

تاثیراتی که ام اس بر بیماران می گذارد کاملا با هم متفاوت است. گاهی اوقات در بعضی از افراد بیماری تنها با حساسیت های خفیف آغاز می شود و برای ماه ها و سال ها هیچ پیشرفتی در نشانه ها مشاهده نمی شود. اغلب اوقات هم تنها پس از چند هفته یا چند ماه فرد را به شدت درگیر خود می کند.

بعضی از افراد تنها با نشانه های خفیف این بیماری مواجه می شوند. در سمت دیگر ، افرادی قرار دارند که این تغییرات در نهایت ناتوانی های جسمی را برایشان به همراه دارد. ناگفته نماند که نشانه های بیماری در یک سری از افراد به شدت پیشرفت می کند اما پس از مدتی شاهد بهبودی هستیم.

یکی از نشانه های بارز بیماری ام اس که در تمامی افراد مشاهده شده است، لرمیت است. زمانی که سر تکان بخورد حس درد به وجود می آید.

بیماری ام اس،علائم،درمان
بیماری ام اس،علائم،درمان

دلایل ام اس و فاکتورهای خطرناک

دانشمندان به طور دقیق از علت بیماری ام اس مطلع نیستند، اما اصلی ترین عوامل خطرناک که نقش آفرینی می کنند شامل:

  • سن: افرادی که بین ۲۰ تا ۴۰ سال هستند بیشتر این نشانه ها را مشاهده می کنند.
  • جنسیت: طبق تحقیقات انجام شده مشخص شده است که در انواع ام اس، زنان بیش از مردان در معرض ابتلا به بیماری هستند.
  • عوامل ژنتیکی: ام اس بیشتر ژن ها را هدف می گیرد. نباید فراموش کنیم که عوامل محیطی در روند پیشرفت بیماری، حتی در افرادی که ویژگی های ژنتیکی معینی هم دارند، نقش قابل توجهی دارد.
  • سیگار کشیدن: به نظر می رسد افرادی که سیگار می کشند بیشتر در معرض ابتلا به ام اس قرار دارند. این افراد سریع تر به نشانه ها واکنش نشان می دهند. نسبت به افراد غیرسیگاری جمع شدگی مغز در افراد سیگاری بیشتر است.
  • انواع عفونت ها: سلول های ویروسی، مانند ویروس اپشتین بار (EBV) یا مونونوکلئوزیس ها، احتمال پیشرفت ام اس را بیشتر می کنند. اما با توجه به تحقیقاتی که در این زمینه انجام شده است، هیچ ارتباطی میان ویروس و بیماری ام اس کشف نشده است. ویروس انسانی تبخال مدل ۶ (HHV6) و مایکوپلاسما ذات الریه، اهمیت بیشتری نسبت به سایر ویروس ها دارند.
  • کمبود ویتامین D: از آن جایی که وجود ویتامین D برای بدن ضرورت بسیاری دارد، افرادی که به نسبت کمتر در معرض نور خورشید هستند، بیشتر در معرض ابتلا به بیماری ام اس قرار دارند. بعضی از دانشمندان بر این باور هستند که کمبود ویتامین D در بدن فعالیت های سیستم ایمنی و دفاعی بدن را مختل می کند.
  • کمبود ویتامین B12: از ویتامین B12 در ساخت میلین استفاده می شود. هرچقدر که مقدار این ویتامین در بدن کمتر شود، احتمال ابتلا به بیماری های عصبی مانند ام اس بیشتر می شود.

یک سری تئوری جالب در رابطه با بیماری ام اس ارائه شده اند؛ مرض هاری سگ، آسیب های جسمانی، مواد شیرین کننده غیرطبیعی، در افزایش احتمال بیمار شدن نقش فرد دارند. البته هنوز هیچ شواهد پزشکی وجود ندارد.

قوانین تشخیص ام اس

   از آنجا که نه در شرح حال، نه در معاینه و نه در MRI هیچ ویژگی اختصاصاً دال بر ام اس نیست، تشخیص بیماری دشوارمی شود و برای اینکه احتمال اشتباهات تشخیصی کاهش یابد، هر چند سال یک بار صاحب نظران ام اس دنیا دورهم جمع می شوند و شواهدی را که به نفع بیماری ام اس است به صورت قوانین پیشنهادی تدوین و به پزشکان پیشنهاد می کنند. متخصصین مغز و اعصاب سراسر دنیا نیز با بکارگیری این قوانین مدوّن قادر خواهند بود بیماری را زودتر و دقیق تر تشخیص دهند. اگرچه به دلیل پیچیدگی های موجود باز هم در مواردی، تشخیص داده نمی شود و یا برعکس به غلط تشخیص داده می شود و این موضوع خاص یک کشور یا یک منطقه نیست بلکه مطابق آمار موجود، در سراسر دنیا و حتی توسط متخصصین ام اس رخ می دهد. موضوع دیگری که بر پیچیدگی های ام اس می افزاید این است که بسیاری بیماری های دیگر چه در گروه بیماری های مغز و اعصاب و چه در گروه بیماری های سایر قسمت های بدن می توانند علائم بیماری ام اس را چه از نظر بالینی و علائم و چه در MRI تقلید کنند و لذا لازم است قبل از تشخیص قطعی ام اس و شروع درمان، بیماری های مذکور نیز بررسی شوند.

بیماری ام اس،علائم،درمان
بیماری ام اس،علائم،درمان

روش های تشخیص بیماری ام اس

وقتی که به پزشک معالج خود مراجعه می کنید، آزمایش های عصبی و جسمانی را تجویز می کند. سئوال هایی درباره نشانه هایی که مشاهده کردید می پرسد و سابقه بیماری های خانوادگی را هم بررسی می کند.

بیماری ام اس نوعی بیماری خودایمنی است که طی آن سیستم ایمنی بدن به دستگاه عصبی فرد حمله می کند. این بیماری در زنان بیشتر از مردان شایع است و در خانم هایی که در سنین باروری هستند بیشتر است و معمولا در دهه سوم و چهارم زندگی شایع می باشد.
اگر بیماری ام اس در فرد به موقع تشخیص داده شود، می توان با انجام اقدامات بهتر جلوی پیشرفت بیماری را گرفت.

1- گوش دادن پزشک به شکایات بیمار، مخصوصا بیمارانی که مشکوک به ام اس هستند.
شاید یکی از ساده ترین، اما در عین حال اصلی ترین راه تشخیص بیماری ام اس، خوب گوش دادن پزشک به شکایات بیمارانی است که تا حدی علایم مربوط به ام اس را گزارش می کنند.
گاهی اوقات برخی افراد به پزشک مراجعه می کنند و هیچ علامتی از ام اس را گزارش نمی کنند، اما از علائمی مانند دست و پا چلفتی شدن، پرش های عضلانی غیرارادی و تکان خوردن غیرارادی عضلات شکایت می کنند.
ممکن است بیمار علائمی نامربوط را هم گزارش کند و متاسفانه برخی موارد، پزشک علایم را جدی نمی گیرد و پس از مدتی که بیمار با علایمی وخیم تر مراجعه می کند، شاید فرصت طلایی درمان او، طی این مدت از دست برود .
گاهی اوقات مشاهده می شود که برخی از خانم ها علایم مربوط به ام اس را طی دوران یائسگی تجربه می کنند و اگر پزشک متخصص به خوبی شکایات بیمار را نشنود و علایم بیماری را در نظر نگیرد، ممکن است آنها را با هم یکی بگیرد و در تشخیص اشتباه کند .
تقریبا 90 درصد افراد مبتلا به بیماری ام اس از تاری دید و دوبینی و مشکلات بینایی رنج می برند.

2- ارجاع دادن بیمار به متخصص مغز و اعصاب
گاهی اوقات بیماران به پزشک عمومی و یا دیگر تخصص ها مراجعه می کنند و از علایمی شبیه به ام اس نزد آنان شکایت می کنند. این گروه از پزشکان باید بلافاصله بیمار را به متخصص مغز و اعصاب ارجاع دهند تا هر چه زودتر فرایند درمانی برای او انجام گیرد .

3- ام آر آی
انجام MRI  از مغز و ستون فقرات بیماران مشکوک به  ام اس می تواند نقش مهمی را در تشخیص این بیماری ایفا کند. متخصص مغز و اعصاب (نورولوژیست) و متخصص رادیولوژی (رادیولوژیست) می توانند با مشاهده عکس  MRI تشخیص بیماری ام اس را بدهند.
در   MRI بیماران ام اسی، لایه محافظ اطراف مغز و نخاع دچار آسیب شده و اصطلاحا دمیلینه می شود.
ام آر آی مهم ترین و باارزش ترین روش تشخیص ام اس است. اگر ام آر آی شما طبیعی باشد می توان گفت شما در حال حاضر به بیماری ام اس مبتلا نیستید. گاهی پزشک در همین مرحله به شما اطمینان می دهد و با شما خداحافظی می کند. گاهی ممکن است بسته به علایم و یافته های معاینه شما را تحت نظر بگیرد و توصیه کند چند ماه دیگر یک ام آر آی مجدد بکنید. در هر صورت با یک ام آر آی نرمال شما نگران بیماری ام اس نباشید.
متاسفانه گاهی ام آر آِی کاملا تیپیک و به اصطلاح تمام مشخصات لازم برای تشخیص قطعی ام اس را دارد. در این حالت که هم یافته های معاینه و هم شرح حال و سیر بیماری با ام اس مطابقت دارد و هم ام آر آی معیارهای قطعی ام اس را دارد دیگر به بررسی بیشتر احتیاجی نیست. پزشک توضیحات لازم را می دهد و درمان شما را شروع خواهد کرد.
اما گاهی ام آر آی طبیعی نیست ولی یافته های ام آر آِی برای تشخیص قطعی نیز کافی نیستند. در این شرایط است که تصمیم گرفتن برای پزشک شما دشوار است. در این شرایط نیز گفته میشود احتمال ام اس وجود دارد و برای قطعی کردن تشخیص اقدامات دیگری لازم است.اگر اولین حمله باشد برخی پزشکان همان سیاست انتظار و مراقبت یا تحت نظر گرفتن را اتخاذ می کنند. اگر علایم دیگری ایجاد نشد و یا ام آر آی چند ماه بعد شما نرمال بود همچنان شما تحت نظر خواهید بود.

4- بررسی مایع نخاع
متخصص مغز و اعصاب با گرفتن مایع مغزی نخاعی از درون نخاع (در پشت کمر) و بررسی آن می تواند بیماری ام اس را تشخیص دهد. این کار می تواند بر اساس تجویز پزشک و در مطب او با بیهوشی خفیف انجام گیرد ( به صورت سرپایی).
به افرادی که مایع مغزی نخاعی از آنها گرفته می شود توصیه می شود مقدار زیادی کافئین بنوشند تا بدن آنها مواد از دست رفته خود را بازسازی کند. حتما این کار باید تحت نظر و تجویز متخصص مغز و  اعصاب انجام گیرد، در غیر این صورت فرد با مشکلات زیادی روبرو خواهد شد .

5- تشخیص نسبی چشم پزشک
چشم پزشکان باید بسیار هوشیار باشند و به محض اینکه در طی معاینه، به ام اس فردی مشکوک شدند برای بررسی بیشتر او را به متخصص اعصاب ارجاع دهند تا در صورت اثبات ام اس، بلافاصله درمان برای او انجام گیرد.
تقریبا 90 درصد افراد مبتلا به بیماری ام اس از تاری دید و دوبینی و مشکلات بینایی رنج می برند.

نشانه های بیماری ام اس با سایر بیماری ها تا حدودی مشابه است. از این رو انجام سایر آزمایشات ضروری است تا دلایل اصلی بیماری مشخص شود.

اگر پس از انجام آزمایشات گوناگون تشخیص پزشک بیماری ام اس باشد، ابتدا پزشک نوع و فعال یا غیرفعال بودن آن را مشخص می کند. پس از چندین مدت فرد دوباره باید آزمایشات گفته شده توسط پزشک را انجام دهد تا روند تغییرات بیماری مشخص شود.

بیماری ام اس،علائم،درمان
بیماری ام اس،علائم،درمان

درمان ام اس

هیچ روشی وجود ندارد که بیماری ام اس به طور کلی درمان شود، اما چندین روش معالجه وجود دارد که می تواند سرعت پیشرفت بیماری و دفعات و شدت تکرار بیماری را کمتر کرده و نشانه های بیماری را تاحدودی بهبود ببخشد.

بعضی از افراد روش های درمانی تکمیلی را هم امتحان می کنند. اما طبق تحقیقات انجام شده انجام این روش ها همیشه نتیجه دلخواه را نمی دهد.

کم کردن سرعت پیشرفت بیماری با مصرف دارو

روش های درمان تشخیص بیماری (DMTs) متعددی برای بهبود نشانه های بیماری ام اس توسط سازمان غذا و دارو (FDA) ثبت شده اند. این داروها با تغییر نحوه فعالیت سیستم ایمنی بدن به بهبود ام اس کمک می کنند.

بعضی از داروها از طریق دهانی، تزریق، و دم کردن مصرف می شوند. براساس نوع داروی مصرفی تعداد دفعات مصرف و امکان استفاده در خانه یا مراکز پزشکی، مشخص می شود.

امروزه این روش های درمان تشخیص بیماری ثابت شده اند:

داروهای تزریقاتی

  • اینترفرون بیتا  ۱ آ (داروهای AVONEX و  REBIF)
  • اینترفرون بتا ۱ بی (داروهای BETASERON و EXTAVIA)
  • گلاتیرامر استات ( داروهای  COPAXONE و GLATOPA)
  • پگینترفرون بتا ۱  (دارو PLEGRIDY)

داروهای مصرفی از طریق دهان

  • تری فلونومیود (با نام تجاری AUBAGIO)
  • فینگولیمود (با نام تجاری GILENYA)
  • دی متیل فیومریت (با نام تجاری TECFIDERA)
  • ماون کلاد (با نام تجاری CLADRIBINE)
  • مایزنت (با نام تجاری SIPONMOD)

داروهای دم کردنی

  • آلمتوزوماب (با نام تجاری LEMTRADA)
  • میتوکسان ترون ( با نام تجاری NOVANTRONE)
  • اوکرلیزوماب (با نام تجاری OCREVUS)
  • ناتالیزوماب (با نام تجاری TYSABRI)

طبق تحقیقات صورت گرفته از آن جایی که امکان کند کردن سرعت پیشرفت ام اس وجود دارد، بیمار باید به محض تشخیص ، شروع به مصرف دارو کند. تا زمانی که نشانه های شدید بیماری خود را نشان نداده اند فرصت بهبودی وجود دارد.

یک سری از داروها تنها در بعضی از مراحل بیماری جوابگو هستند. مثلا داروی میتوکسان تنها در شرایط وخیم تجویز می شود.

میزان کارآمدی دارو توسط پزشک ارزیابی می شود چرا که ممکن است نتیجه ای عکس داشته باشد و تمام داروها به بدن تمام افراد نمی سازد. در حال حاضر داروهای جدیدی به بازار راه یافته اند که نسبت به داروهای فعلی کارایی بهتری دارند.

اگر دارو به بدن بیمار نسازد، افزایش خطر ابتلا به انواع عفونت ها او را تهدید می کند. تعدادی از داروها ممکن است برای کبد مضر باشند.

اگر در هنگام مصرف دارو فرد متوجه شد که حالش بهتر نشده است یا نشانه های بیماری به مرور بیشتر می شوند، باید سریعا به پزشک مراجعه کند.

 وخیم شدن MS؛ داروهای زیر در بهبود نشانه ها تاثیرگذار است

یک سری از داروهای دیگری هم وجود دارند که در زمان وخیم شدن حال بیمار باید استفاده شوند. در شرایط عادی نباید این داروها مصرف شوند.

  • کورتیکواسترویید: می توانند التهاب را کم کنند و فعالیت های سیستم ایمنی را متوقف کنند. برای همه مدل های ام اس تجویز نمی شوند و در هنگام وخیم شدن اوضاع به بهتر شدن فرد کمک می کنند. مثلا داروهای سولومترول (متیل پردنیزولون) و دلتاسون (پردنیزون) در این هنگام کاربرد دارند. اگر استفاده از مواد استروییدی زیاد شود نتیجه ای عکس خواهد داشت. مصرف طولانی مدت این داروها دیگر فایده ای برای بدن ندارد (یا به عبارتی فقط برای یه زمان مشخص جواب میده).
  • تغییرات رفتاری: اگر مشکلات بینایی برای بیمار به وجود آید، تجویز دکتر استراحت دادن به چشم ها یا کم کردن زمان باز کردن چشم ها است. این فرد در هنگام حمله خستگی باید استراحت کند.
  • مشکلات حرکتی و تعادل: روش های درمانی جسمانی و راه رفتن با کمک عصا کارساز است. در این مواقع داروی دال فام پریدین (ampyra) تجویز می شود.
  • لرزش: فرد می تواند از وسیله های کمک کننده یا وزن خود را روی اندام های زیرین بدنش بیاندازد تا لرزش را کم کند. داروهای متنوعی در بازار وجود دارد که به درمان لرزش بدن کمک می کند.
  • خستگی و بیحالی: استراحت کافی و جلوگیری از عصبانیت کارساز است. با شرکت در جلسات کار درمانی می توانید تا حدودی روش های رسیدن به آرامش را بیاموزید. با استفاده از وسایل های کمک کننده، ماننده اسکوترهای محرک، می توانید مانع هدر رفتن انرژی شوید. با مصرف دارو و شرکت در جلسات مشاوره هم انرژی خود را تقویت می کنید.
  • احساس درد: در این شرایط احتمالا پزشک داروهای آنتی کانوال سانت (ANTICONVULSANT) یا آنتی اسپسمودیک (ANTISPASMODIC) یا تزریق مواد الکل دار را تجویز می کند تا درد عصب های سه گانه را بهبود ببخشد. درد عصب های سه گانه نوعی درد بسیار شدید است که تمام صورت را درگیر می کند. استفاده از داروهایی که درد را تا حدودی بهتر می کند، مانند گاپاپنتین، پیشنهاد می شود. داروهای دیگری هم وجود دارد که درد عضلات و گرفتگی عضلات ناشی از بیماری ام اس را بهبود می بخشد.
  • مشکلات مثانه و روده: رعایت رژیم های غذایی موثر همراه با مصرف بعضی از داروها در این زمینه کارآمد است.
  • افسردگی: گزینه انتخابی دکتر داروهای بازدارنده های بازجذب سروتونین (SSRI) است؛ زیرا در مقایسه با داروهای ضدافسردگی عوارض کمتری دارند.
  • داروهای شناختی: نوعی داروی شناختی به نام دونپزیل (داروی مخصوص افراد آلزایمری) وجود دارد که در این زمینه به بیماران کمک می کند.

روش های درمانی تکمیلی و جایگزین

انجام روش های درمانی زیر به مقدار قابل توجهی در درمان ام اس تاثیر می گذارد:

  • درمان درد با ماساژ درمانی و گرم کردن موضعی
  • درمان درد و مشکلات راه رفتن با طب سوزنی
  • تقویت حافظه با روش های مدیریت استرس
  • انجام ورزش های مختلف به منظور حفظ توانایی و انعطاف، کم کردن کوفتگی عضلات، و تقویت حافظه
  • پیروی از رژیم های غذایی مفید که به میوه جات، سبزیجات، و فیبر توجه شده باشد
  • ترک سیگار

می توانید از انواع مکمل ها، مانند ویتامین D و اسید چرب امگا ۳ نیز استفاده کنید .

استفاده از مکمل های موجود در میان مردم رایج است اما توسط دانشمندان تایید نشده است. تنها در صورت موافقت پزشک می توانید این مکمل ها را مصرف کنید.

توانبخشی و تن درمانی

با شرکت در کلاس های توانبخشی می توانید به مقدار قابل توجهی قدرت جسمی تان را افزایش دهید. از این رو دیگر هیچ مشکلی در انجام وظایف محل کار و خانه وجود نخواهد داشت.

به طور کلی شرکت در برنامه های زیر برای بیماران ام اس موثر است :

  • تن درمانی: هدف از این دوره ها، آموختن مهارت هایی لازم به منظور افزایش تحرک و انجام کارهای روزانه است.
  • کار درمانی: نگاه درمانی داشتن به محل کار، مراقبت های فردی، و شرکت در بازی های سرگرم کننده به بهبود کارکرد جسمی و ذهنی فرد کمک می کند.
  • گفتار درمانی و خوراک درمانی: پزشکان گفتار درمان از روش های ویژه ای برای کمک به این بیماران استفاده می کنند.
  • توانبخشی شناختی: مهارت هایی به فرد آموخته می شود تا کنترل مشکلات پیچیده مربوط به قوه تفکر و ادراک را در دست بگیرد.
  • توانبخشی تفریحی: این برنامه ویژه بیمارانی است که مشکلات بیماری شان زندگی شان را تغییر داده است. با شرکت در این جلسات اطلاعاتی در خصوص برنامه ریزی های کاری، یادگیری مهارت های کار، فرصت کسب شغل جدید و حفظ آن، به بیماران آموزش داده می شود.

تعویض پلاسما

شیوه انجام تعویض پلاسما به این صورت است: مقداری از نمونه خون افراد خارج می کنند، پلاسما را برمی دارند و با پلاسمایی جدید جایگزین می کنند، و دوباره وارد بدن می کنند.

در این روش همه آنتی بادی های خون که در حمله به قسمت های مختلف بدن دخالت دارند را از بدن بیرون می آورند. اما موثر بودن این روش درمانی هنوز ثابت نشده است. نتایج به دست آمده از تحقیقات، واضح (درهم و برهم هستند) نیستند.

تنها در شرایطی که سرعت پیشرفت بیماری زیاد باشد و بیمار در شرایط حاد باشد، گزینه تعویض پلاسما تعویض مطرح می شود.

درمان پایه سلول

دانشمندان به دنبال اجرای روش درمان پایه سلول هستند تا بتوانند سلول های متفاوت بدن که به دلیل مسائل درمانی و پزشکی دستخوش تغییرات شده اند را دوباره بکار گیرند و فعالیت شان را از نو تنظیم کنند.

محققان امیدوار هستند که روزی با بکار گیری این روش بتوانند سلول های آسیب دیده را ترمیم کنند و کاری کنند که سیستم عصبی مانند روز اول به فعالیت ادامه دهد.

بررسی اجمالی

بیماری ام اس یک وضعیت پزشکی بسیار خطرناک و نادر است که سیستم عصبی بدن را دستخوش تغییرات می کند. میزان پیشرفت بیماری در میان بیماران متفاوت است. بنابراین به سختی می توان اتفاقات بعدی را پیش بینی کرد. این را هم فراموش نکنیم که ناتوانی های شدید جسمانی همه بیماران را تهدید نمی کند.

در طول سال های گذشته پزشکان به پیشرفت های چشمگیری در زمینه تولید دارو و کشف روش های درمانی دست یافته اند. میزان کارایی داروهایی که به تازگی وارد بازار شده بیشتر از داروهای گذشته است و تنها امید در کاهش روند پیشرفت بیماری همین داروها هستند.

مادامی که میزان اطلاعات دانشمندان درباره ویژگی های ژنتیک و تغییرات حاصل از ام اس بیشتر می شود، امکان پیش بینی آسان تر نوع ام اس و استفاده از روش های درمانی موثر در همان مراحل آغازین نیز بیشتر می شود.

در صورتی که فردی که مبتلا به ام اس است تحت درمان های مناسب قرار بگیرد و سبک زندگی خود را تغییر دهد، مسلما به اندازه فرد سالم عمر خواهد کرد.

بیماری ام اس،علائم،درمان
بیماری ام اس،علائم،درمان

درمان های گیاهی و طب سنتی برای کنترل ام اس

برخی از درمان ها می توانند در کاهش و حتی اجتناب از مواجهه با علائم ناخوشایند MS مفید باشند ولی در هر صورت قبل از استفاده از هر گونه گیاه دارویی، مکمل ها، و یا درمان های جایگزین برای درمان MS، در مورد مزایا و خطرات هر یک با پزشک متخصص صحبت کنید و هرگز بدون اجازه متخصص این نسخه ها را برای درمان یا بهتر بگوییم کنترل و کاهش بیماری ام اس مصرف نکنید.

گیاهان و مکمل ها:آیا می توانند شما را در مبارزه با MS کمک کنند؟!

اگرچه هیچ دارو یا مکملی نمیتواند MS را درمان کند، برخی از درمانها ممکن است کمک کند تا پیشرفت بیماری را تسکین دهند. درمان های دیگر می تواند به طور قابل توجهی کاهش علائم و یا دوره های طولانی مدت بهبودی را سبب شوند ، استفاده از طب مکمل و جایگزین در میان افراد مبتلا به MS در سراسر جهان در بر داشته باشد.

گیاهان و مکمل های مناسب برای MS (و آنچه که آنها ارائه می دهند):

لیستی که در ادامه بخش سلامت می خوانید چندین گزینه گیاهی یا مکمل موجود برای درمان علائم MS را پوشش می دهد، این فهرست خلاصه ای از اطلاعات مهم در مورد هر یک از رایج ترین گیاهان و مکمل های مورد استفاده افراد مبتلا به MS را ارائه می دهد.

1. گیاه غافث کنفی:

استفاده فعلی از این گیاه بر اساس قرن ها استفاده از آن در درمان انواع مشکلات سلامتی است اگر چه خواص دارویی مختلف به بسیاری از گونه های مختلف زراعت نسبت داده می شود، تحقیقات اخیر ضد ویروس، آنتی اکسید کننده، ضد التهابی و خواص تقویت متابولیسم را کشف کرده است.

بیماری ام اس،علائم،درمان
بیماری ام اس،علائم،درمان

2.زعفران:

براساس نتایج منتشر شده از تحقیقات محققان آمریکایی در زمینه کنترل علائم بیماری ام اس ثابت شد که مصرف یک قاشق مربا خوری زعفران در هفته می تواند به درمان ام اس کمک زیادی کند این، دانشمندان موفق به کشف ماده ای در زعفران شده اند که در درمان بیماریها، به خصوص درمان ام اس و تصلب شرایین موثر است و این به دلیل وجود ماده ای به نام کروسین است.

بیماری ام اس،علائم،درمان
بیماری ام اس،علائم،درمان

3. آشواگاندا:

این گیاه تحت عنوان بسیاری نام ها شناخته شده است، از جمله جینسنگ هندی، ریشه ها و عصاره آن گاهی برای تسکین درد مزمن، خستگی، التهاب، تسکیناسترس و اضطراب استفاده می شود.

4گیاه آمریت کالاش گیاهی هندی

Maharishi Amrit Kalash مکمل غذایی آئورودیک است که برای تقویت سلامت سیستم ایمنی بدن مناسب بوده و تضعیف سیستم عصبی مرکزی را کاهش می دهد.

5. گرده زنبور عسلیا زهر آن برای درمان ام اس:

زهر زنبور عسل یک مایع روشن است ، بر خلاف بسیاری از گیاهان و مکمل های دیگر که برای درمان MS و علائم آن استفاده می شود، زهر زنبور عسل به طور خاص برای اثرات آن بر MS در چندین آزمایش بالینی مورد مطالعه قرار گرفته است.

6. برگ های زغال اخته:

زغال اخته اگر چه اغلب در غذاها و سالادها استفاده می شود، می توان از توت ها و برگ های آن برای استخراج عصاره های گیاهی برای مکمل ها و سایر استفاده های دارویی استفاده کرد.

7.ریشه بابا آدم:

بابا آدم، طی قرن ها در پزشکی سنتی چینی (TCM) و پزشکی اروپا مورد استفاده قرار گرفته است. این گیاه به دلیل توانایی اش برای بهبود گردش خون و کاهش التهاب مشهور است. برگها دارای خواص آنتی اکسیدانی و ضد التهابی و تاثیر بالقوه آن بر سرطان، دیابت، وضعیت پوست و سیستم گوارش مورد مطالعه قرار گرفته است. و تنها ممکن است باعث حساسیت شدید شود.

8.درمان ام اس با کلسیم:

 کلسیم ،یک ماده معدنی حیاتی برای سلامت بدن و موجب عملکرد مناسب تر است ، یک مکمل رایج بسیاری از رژیم های غذایی است و تحقیقات نشان می دهد که کلسیم نقش مهمی در سلامت استخوان، سلامت قلبی عروقی و کاهش خطر ابتلا به سرطان دارد. سطح مناسب کلسیم برای همه افراد مهم است، اما افراد مبتلا به MS که همچنین از ویتامین D استفاده می کنند، یا داروهایی با یکی از این ترکیبات را دارند، باید قبل از افزودن یکی از این مکمل ها به روال تغذیه خود، با پزشک مشورت کنند.

نکته :ویتامین D ، کلسیم را افزایش می دهد و مصرف بیش از حد کلسیم می تواند سمی باشد.

9. علف گربه:

ظاهرا علف گربه فقط برای بچه گربه ها نیست برخی از افراد از این گیاه برای کنترل درد MS استفاده می کنند ، این گیاه دارای اثرات آرام بخش است که در واقع می تواند باعث کاهش خستگی یا تشدید تاثیر داروهای آرام بخش دیگر شود.

10چایوان پرش:

تونیک چایوانپرش،گیاهی است که معمولا در نوعی پزشکی هندی استفاده می شود. مطالعات اولیه برروی حیوانات نشان می دهد که با کمک حافظه، از عملکرد شناختی محافظت می کند. همچنین دارای مواد تشکیل دهنده ای است که سلامت سیستم ایمنی را ارتقاء می دهد . مطالعات رسمی در مورد انسان دارای نتایج کمیاب است و شواهد کافی برای تعیین اینکه آیا این گیاه در مدیریت علائم MS موثر یا مفید است وجود ندارد و این یکی از روش های پیشنهادی متخصصان طب سنتی در هند است.

11.درمان ام اس با بابونه:

بابونه برای قرن ها در هر دو روش درمان موضعی و خوراکی برای مراقبتهای پوستی، بی خوابی یا اضطراب، ناراحتی معده و نفخ یا اسهال استفاده شده است.بابونه ،خواص آنتی اکسیدان و ضد باکتریایی داشته و همچنین بخاطر توانایی آن برای جلوگیری از زخم های بدخیم و زخم دهان در بیماران سرطانی مورد استفاده قرار می گیرد.

بیماری ام اس،علائم،درمان
بیماری ام اس،علائم،درمان

12. بداغ جنگلی:

گیاهی است که برای درمان زخم و اسپاسم استفاده می شود ، اگر چه در تحقیقات انسانی این گیاه در دوران پس از زایمان مفید به نظر می رسد، آنتی اکسیدان ها و اثرات ضد سرطانی است که می تواند رشد تومورها یا ضایعات عصبی را مهار کند.

13. قره قاط:

اگر چه آب قره قاط(کرنبری) (100 درصد آب نوشیدنی، نوشیدنی کوکتل یا مخلوط) و قرصهای کرانبری برای درمان عفونت های دستگاه ادراری به مدت طولانی مورد استفاده قرار گرفته اند، اما تحقیقات نشان می دهد که ممکن است مزایای آن کمتر از میزان پیش بینی شده باشد با این حال، مقدار کمی آب کرنبری (که دارای آنتی اکسیدان های بالایی است) و یا مکمل این گیاه می تواند راهی آسان برای پایان دادن به اختلالات مثانه در MS باشد ، عوارض با این درمان نادر است.

14. کوآنزیم Q10  برای تسکین درد بیماری ام اس:

 کوآنزیم Q10، یا CoQ10، یک آنتی اکسیدان قوی است و بخاطر توان بالقوه آن برای تسریع دردهای بیماریهای عصبی استفاده می شود.تحقیقات در مورد اثربخشی آن پیچیده است، اما مطالعات خاصی نشان داده اند که اثر مثبت کمی CoQ10 در بیماران مبتلا به اختلالات عصبی مختلف وجود دارد.

15اکیناسه؛

اکیناسه در بسیاری از فرم ها موجود است و برای درمان سرماخوردگی و عفونت های تنفسی به مدت طولانی مورد استفاده قرار گرفته است. شواهد بر قابلیت این گیاه در جلوگیری و درمان سرماخوردگی دلالت دارد. برای بیماران MS، تحقیق به طور کلی از پتانسیل ضد التهابی گیاه برای سیستم عصبی مرکزی و توانایی آن برای افزایش سلامت سلول های ایمنی حمایت می کند ، برخی از افراد ممکن است به اکیناسه حساسیت داشته باشند و باید در استفاده از آن احتیاط زیادی داشته باشند، اما این گیاه به عنوان یک مکمل موقت به طور معمول ایمن است.

16.دی اچ ای– DHA:

یک نوع اسید چرب امگا 3 است که اسید داکوزاکسانوئیک می باشد که می تواند با مصرف روغن های گیاهی، روغن ماهی و یا مکمل های غذایی امگا 3 حاصل شود.خواص ضد التهابی و توانایی آن برای بهبود سلامت مغز و سیستم عصبی ممکن است، مفید باشد.عوارض جانبی برای مکمل های DHA ،به طور معمول خفیف است، گرچه می تواند موجب کم خونی و لخته شدن باشد.اکثر افراد مبتلا به MS ،ممکن است با هدایت پزشک از DHA مکمل مصرف کنند.

17.ریشه و برگ قاصدک برای درمان بیماری ام اس:

در درمان های گیاهی برای بهبود انرژی و سلامت عمومی از این گیاه استفاده می کند، در حالی که پزشکی بومی آمریکا و عرب برای محافظت در برابر بیماری های گوارشی و پوست از قاصدک استفاده می کنند.

بیماری ام اس،علائم،درمان
بیماری ام اس،علائم،درمان

18. گُل انگورکولی:

گُل انگور کولی با نام های بسیاری شناخته شده است، از جمله، Sambucus nigra، به طور سنتی برای التهابات پوستی، عفونت، سرماخوردگی، تب، درد و تورم استفاده می شود. گُل انگور کولی سمی است و استفاده نامناسب از گیاه می تواند باعث اسهال و استفراغ شود. تحقیقات محدود ار استفاده از این گیاه در درمان آنفولانزا، و همچنین برای شرایط التهابی مزمن، حمایت می کند.

19روغن ماهی:

روغن ماهی مانند یک روغن ساده نیست بلکه بسیاری، از آنها بخاطر اسید چرب امگا 3 استفاده می کنند. روغن کبد ماهی حاوی اسیدهای چرب امگا 3 و همچنینویتامین A و D می باشد ،که می تواند اثرات بیش از حد دارو را در مقادیر زیادی تشدید کند.

بیماری ام اس،علائم،درمان
بیماری ام اس،علائم،درمان

20.درمان ام اس یا زنجبیل:

زنجبیل برای عطر و طعم قابل توجه و اهداف دارویی آن مدتهای طولانی مورد استفاده قرار گرفته است ، در درمان بیماریهای قارچی و همچنین برای کمک به مشکلات معده، تهوع، درد مفصلی و عضلانی و اسهال استفاده می شود. تحقیقات شروع به کشف پتانسیل ضد التهابی و عصبی در زنجبیل در مقایسه با ادویه جات دیگر می کند ؛ نقش بالقوه زنجبیل در جلوگیری از مشکلات التهابی، زنجبیل را به انتخاب خوبی برای استفاده در آشپزی یا بعنوان مکمل تبدیل می کند. اکثر مردم می توانند استفاده معقول از زنجبیل را با عوارض جانبی کم یا بدون نیاز به تحمل چیزی تجربه کنند.

بیماری ام اس،علائم،درمان
بیماری ام اس،علائم،درمان

21. گیاه کهن دار یا جینکو؛

کهن دار به خاطر توانایی آن در بهبود حافظه و وضوح ذهنی مشهور است که در طول قرن ها برای بسیاری از بیماری ها مورد استفاده قرار گرفته است. همچنین برای بهبود مشکلات تمرکز و حافظه، کاهش درد پا و پاسخ های عصبی بیش از حد، تاثیر بر روی سلامت چشم ها و مشکلات بینایی و حتی کاهش سرگیجه و موثر است. در افراد مبتلا به MS ،چندان مورد توجه قرار نگرفته است.

22. جینسنگ:

انواع مختلفی از جینسینگ برای اهداف دارویی وجود دارد. اکثر اشکال جینسنگ دارای خواص سلامتی زیادی هستند برای مثال، جینسنگ پاناکس برای بهبود تفکر و حافظه و تسکین اختلال نعوظ مفید است، هرچند خاصیت بهبود سیستم ایمنی این گیاه کمتر شناخته شده است. جینسنگ آمریکایی ممکن است به جلوگیری از عفونت های تنفسی کمک کند و جینسنگ سیبری ممکن است دارای خواص ضد ویروسی باشد، که می تواند به مبارزه با سرماخوردگی کمک کند. اکثر اشکال جینسنگ نیز برای بیماران دیابتی مفید هستند، اما همه اشکال خطر ابتلا به آلرژی می دهند.

قبل از اضافه کردن جینسنگ به رژیم غذایی، همیشه با یک پزشک مشورت کنید.

23. درمان گیاهی ام اس با گیاه آب قاشقی:

آب قاشقی یک گیاه در درمانهای سنتی محبوب در تاریخ چینی و آیورودا است. این گیاه بخاطر اینکه باعث افزایش طول عمر و بهبود علائم بیماری های چشمی، تورم، التهاب، بیماری پوست و خستگی می شود، محبوب است.

24.بالنگ بو:

بالنگ بو یک گیاه به طور گسترده شناخته شده در آروماتراپی و پخت و پز آسیایی، به خاطر خواص ضد میکروبی است. همچنین ممکن است خواصی داشته باشد که باعث خواب و جلوگیری از تشنج می شود.

25. بذر شاهدانهچینی:

اعتقاد بر این است که این گیاه در طب سنتی چینی که برای خواص آرام بخش آن برای انواع بیماری ها مورد استفاده قرار می گیرد، و مشکلات عصبی را تسکین می دهد.عصاره گیاهان خانواده کانابیس برای نقش آنها در کاهش اسپاسم، ضعف عصبی و التهاب بررسی شده است. بعضی از متخصصان معتقدند که استفاده دقیق از اعضای خاص این خانواده گیاهی می تواند برای درمان علائم مولتیپل اسکلروزیس بسیار موثر باشد، اما استفاده از آن در زمینه بالینی، بحث برانگیز است.

26.زالزالک یک درمان گیاهی برای بیماری ام اس؛

گیاه زالزالک به مدت طولانی در درمان های پزشکی برای درمان بیماری های قلبی، مانند نارسایی قلب یا ضربان قلب نامنظم استفاده می شود ، اخیرا، این اثر (به ویژه در حیوانات) برای اثر آن بر گردش خون مورد مطالعه قرار گرفته است تحقیقات اخیر نیز نشان می دهد که دارای خواص ضد التهابی است که می تواند در مبارزه با بیماری های دیگر نقش داشته باشد.

27. شیرین بیان:

ریشه شیرین بیان و عصاره آن به مدت طولانی برای درمان بیماری های ویروسی، زخم معده و مشکلات گلودرد استفاده می شود ، تحقیقات بسیار محدود نشان می دهد که شیرین بیان ممکن است التهاب را کاهش دهد و برخی اثرات ضد عفونی نیز داشته باشد.

28. منیزیم:

منیزیم برای طیف گسترده ای از توابع بدن ضروری است و کمبود این ماده معدنی می تواند موجب ضعف، خستگی، سوزن شدن، گرفتگی، تشنج، انقباض ماهیچه ای، بی حسی و تغییرات خلق و خو شود. برخی تحقیقات نشان می دهد که کمبود منیزیم ممکن است با برخی از علائم بیماری آلزایمر، مولتیپل اسکلروز و تعدادی دیگر از بیماری های مزمن و پیشرفته همراه باشد.

29. خار مریمبرای درمان علائم بیماری ام اس:

به طور سنتی به عنوان یک تونیک بهبود دهنده فعالیت کبد، در عصر مدرن برای تاثیر آن بر التهاب و سلامت کبد مورد مطالعه و استفاده قرار گرفته است. این گیاه در فرم های مختلف در دسترس است، اما دوز مناسب برای درمان شرایط در انسان ناشناخته است. قبل از اینکه این گیاه بتواند به طور رسمی برای درمان علائم MS توصیه شود، باید تحقیقات بیشتری انجام شود.

بیماری ام اس،علائم،درمان
بیماری ام اس،علائم،درمان

30. روغن معدنی:

اغلب برای درمان یبوست و مراقبت از پوست، روغن معدنی به طور معمول در لوازم آرایشی و مسهل ها یافت می شود. استفاده از روغن معدنی برای درمان خفیف بوده و نباید برای تسکین درازمدت انجام شود. مواد معدنی و ویتامین های آن می توانند تا حدی باعث انتشار سم در بدن شوند این روغن همچنین می تواند مشکلات دیگر دستگاه گوارش را در برخی افراد تشدید کند.

31.گیاه میراث:

میرث به لحاظ تاریخی برای عطر و طعم وهمچنین خواص دارویی آن در مراسم مذهبی مورد استفاده قرار میگرفته است. توانایی های ضد عفونی کننده و همچنین قدرت مبارزه با دیابت، مشکلات گردش خون و روماتیسم را دارد و در برخی از کشورها برای کنترل علائم بیماری ام اس توسط متخصصان طب سنتی تجویز می شود.

32مکمل ها و مولتی ویتامین  برای درمان بیماری ام اس:

بسیاری از مکمل ها ،ویتامین ها و مواد معدنی زیادی را در یک قرص یا پودر یکسان ترکیب می کنند ؛ در اکثر موارد، بهتر است که مقدار زیادی مواد مغذی را از یک رژیم سالم و متعادل به دست آورید,در صورت لزوم از مکمل ها استفاده کنید. بعضی از شواهد نشان می دهد که انواع خاصی از مکمل ها و مولتی ویتامین ها ممکن است به پیشگیری از مشکلات چشم، التهاب مغزی، مشکلات تولید عصبی، خستگی و مشکلات شناختی و سایر مشکلات سلامتی کمک کند.

33. دانه جو یا جو دوسر:

از جو اغلب برای کاهش کلسترول و بهبود سلامت قلبی عروقی استفاده می شود برای بهبود سلامت قلب مفید است، اثرات آنتی اکسیدانی و ضد التهابی دارد.جو دوسر برای مولتیپل اسکلروز، اسپاسم، افسردگی و بیماری های دژنراتیو مفید هستند.

بیماری ام اس، علائم، درمان
بیماری ام اس، علائم، درمان

34.اسیدهای چرب ضروری امگا 3 و امگا 6:

امگا 3 و امگا 6 اسید های چرب ضروری (EFAs) یا اسیدهای چرب اشباع نشده (PUFAs) هستند که پتانسیل تقویت سیستم قلبی عروقی و مغز را دارا هستند. انتظار می رود که اثرات ضد التهابی و ایمنی بدن از این چربی ها گزینه امیدوار کننده ای برای مکمل در درمان MS باشد.

35. درمان ام اس با نعناعتند:

نعنا تند به مدت طولانی به شکل موضعی و چای یا کپسول برای افزایش سلامت گوارشی، مبارزه با درد عضلات و درد عصبی، از بین بردن سردرد و کاهش تهوع یا استرس استفاده شده است.

36. اسیدهای چرب اشباع نشده (PUFAs)

اسیدهای چرب اشباع نشده (PUFAs) به طور طبیعی در رژیم غذایی و همچنین مکمل ها یافت می شود. اسیدهای چرب امگا 3 و امگا 6 ممکن است برای کاهش التهاب و ارتقای سلامت به روش های مختلف مفید باشند. برخی تحقیقات نشان می دهد که مکمل های PUFA ممکن است عوارض MS را کاهش دهند.

37. پروبیوتیک ها:

پروبیوتیک ها باکتری هایی هستند که برای بدن مفید می باشند ؛ آنها اغلب “باکتری های خوب” نامیده می شوند و شبیه به میکروارگانیسم هایی هستند که در بدن انسان یافت می شوند. پروبیوتیکها به صورت مکمل و ماست موجود هستند. تحقیقات محدود نشان می دهد که پروبیوتیک ها در جلوگیری از جذب مواد مغذی در افراد مبتلا به MS مفید هستند و به طور کلی، پروبیوتیک ها ممکن است دارای خواص ضد التهابی باشند، که می توانند سلامتی ایمنی و عصبی را افزایش دهند.

38.درمان گیاهی ام اس با شبدر قرمز:

 شبدر قرمز یک نوع لوبیا است، که از لحاظ تاریخی برای درمان مشکلات تنفسی، سرطان ها و علائم یائسگی مورد استفاده قرار گرفته است ؛ این گیاه به جلوگیری از بیماری قلبی و عروقی کمک میکند، اما استفاده طولانی مدت از شبدر قرمز ممکن است خطرناک باشد .

بیماری ام اس،علائم،درمان
بیماری ام اس،علائم،درمان

39. گیاه خرفه:

گیاه خرفه به دلیل داشتن منیزیم به تنهایی بیماری MS را درمان می کند به این دلیل که مقدار منیزیم آن بسیار بالا است که 375 میلی گرم منیزیم دارد.

40. زیتون؛

برای پیشگیری از ابتلا به ام اس زیتون و روغن این میوه ی پرخاصیت بسیار توصیه شده است ، هفت عدد زیتون صبح ناشتا و هفت عدد زیتون شب دو ساعت بعد از شام البته زیتون شور غیر کارخانه ای می تواند تاثیر فوق العاده ای داشته باشد.

بیماری ام اس،علائم،درمان
بیماری ام اس،علائم،درمان

41. سلنیوم:

سلنیوم ماده معدنی است که برای کمک به سلامت انسان کاملا مفید است ، برای جلوگیری از مشکلات قلب و تعدادی از سرطان های مختلف مورد استفاده قرار گرفته است. تحقیقات نشان می دهد که نقش چشمگیری در سلامت چشم، سلامت سیستم ایمنی و انواع بیماری های مزمن دارد.

42. درمان ام اس باکندر

 براساس آخرین تحقیقات انجام شده برروی گیاه کندر مشخص شد که بیماری ام اس با کندر قابل درمان است ، برای این هدف گفته می شود روزی 5 عدد از این گیاه قابلیت درمان بیماری ناعلاج ام اس را دارد.

43ویتامین A:

این ویتامین نقش حیاتی در دید، سلامت باروری و سیستم ایمنی دارد ، ویتامین A نیز برای عملکرد مناسب قلب و سایر اعضا مهم است. ویتامین A می تواند به طور طبیعی در انواع غذاها (مانند سبزی ، گوشت ، میوه ها و محصولات لبنی) و یا از طریق مکمل به دست آید. آنتی اکسیدان ها در ویتامین A ممکن است برای افرادی که مبتلا به MS هستند، مفید باشد، اما این ارتباط به خوبی مورد بررسی قرار نگرفته است.

44. ویتامین B-1 (تیامین):

ویتامین B-1، همچنین به عنوان تیامین شناخته شده است، برای عملکرد مناسب مغز حیاتی است. تیامین نیز برای متابولیسم سالم و عصب، عضلات و عملکرد قلب ضروری است. نقص در تیامین با انواع بیماریهای نورولوژیک، از جمله مولتیپل اسکلروزیس همراه است. مصرف بیش از حد ویتامین B-1 نیز می تواند موجب ضعف و خستگی شود ، تیامین در آجیل، دانه، حبوبات، تخم مرغ و گوشت بدون چربی یافت می شود.

45. ویتامین B-6:

ویتامین B-6 یک ماده ضروری برای متابولیسم است که در غذاهای خاص (مانند گوشت ، ماهی و سبزیجات) و مکمل ها یافت می شود.کمبود ویتامین B-6 می تواند با عملکرد غیرطبیعی مغز، افسردگی، سردرد و مشکلات کلیوی همراه باشد.تحقیقات کمی وجود دارد که نشان می دهد مکمل های ویتامین B6 می توانند از علائم MS جلوگیری کنند.

46. ویتامین B-12:

ویتامین B-12 برای عملکرد مناسب سلول های عصبی، گلبول های قرمز، مغز و بسیاری دیگر از اعضای بدن مهم است.کمبود ان منجر به ضعف، کاهش وزن، بی حسی و سوزن شدن در دست و پا، مشکلات تعادل، سردرگمی، مشکلات حافظه و حتی آسیب عصبی می شود. افرادی که مبتلا به MS هستند بیشتر احتمال دارد که کمبود ویتامین B12 داشته باشند.

47ویتامین C:

ویتامین C، یا اسید اسکوربیک، نقش مهمی در عملکرد سیستم ایمنی بدن دارد ، این یک آنتی اکسیدان است که ممکن است توسط افرادی که دارای MS نیز هستند جذب شوند. اگرچه کمبود ویتامین C نادر است، اما می تواند باعث مشکلات جدی (افسردگی، از دست رفتن دندان، خستگی، درد مفاصل و حتی مرگ) شود. برخی تحقیقات نشان می دهد که اسید اسکوربیک برای سلامتی چشم و پیشگیری از دژنراسیون ماکولا و آب مروارید ضروری است. بعضی از شواهد نشان می دهد که آنتی اکسیدان های ویتامین C می تواند به محافظت از افراد مبتلا به MS منجر شود.

48. ویتامین D برای درمان MS:

ویتامین D برای سلامت استخوان، عضلات، عصب و سیستم ایمنی ضروری است. اکثر مردم ویتامین D را از طریق قرار گرفتن در معرض آفتاب، ماهی های چرب، و غذاهای غنی شده و نوشیدنی به دست می آورند.تحقیقات نشان می دهد که ارتباط قوی بین سطح ویتامین D و پیشرفت MS وجود دارد.

49ویتامین E:

ویتامین E، یکی از مهمترین مواد مغذی و آنتی اکسیدان محلول در چربی است و برای سلامت سیستم ایمنی بدن و جلوگیری از لخته شدن خون ضروری است. روغن های گیاهی، آجیل و سبزیجات بهترین مواد غذایی ویتامین E هستند. توانایی های آنتی اکسیدانی ویتامین E نقش محافظتی بالقوه در MS ایفا میکند ، افراد مبتلا به MS ،ممکن است سطح ویتامین E کمتری داشته باشند.

50 . گیاه شاهدانه :

شاهدانه موجب کاهش لرزش های ناشی از بیماری ام اس می شود و اثرات درمانی نسبتا مفیدی دارد . اغلب به مبتلایان به ام اس توصیه می شود یک قاشق چایخوری از این گیاه را بو نداده با آب مخلوط و میل کنند شاهدانه میتواند برای کاهش لرزش های ناشی از این بیماری بسیار مفید باشد .

51. درمان بیماری ام اس با یوگا:

این گیاه ممکن است دارای خواص ضدالتهابی باشد. یوکا همچنین دارای اثرات ضد پلاکت و توانایی آنتی اکسیدانی است.

بیماری ام اس،علائم،درمان
بیماری ام اس،علائم،درمان

52.زینک:

زینک بر روی سلامتی بدن تاثیر مثبت دارد و سیستم دفاعی بدن، قدرت بینایی، شرایط پوستی را تقویت می کند. کمبود آن با MS مرتبط است اما نیاز به تحقیق بیشتر دارد.

53. انجیر؛

شبی هفت عدد انجیر خیس خورده دریک لیوان آب که آب انجیر هم خورده شود این روش تاثیرات مثبتی در بدن ایجاد کرده و تا حد قابل توجهی از عوارض این بیماری می کاهد.

54. درمان MS با زردچوبه:

از گذشته مشخص بود که زردچوبه خاصیت ضد التهابی دارد. مادربزرگ‌های ما نیز بر روی نقاطی از بدن که کوفتگی داشت یا مورد ضربه قرار گرفته بود روغن زرد و زردچوبه و زرده تخم مرغ را قرار می‌دادند و التهاب کاهش می‌یافت. در بیماری‌های خود ایمنی نیز، سیستم التهابی بیش از حالت نرمال فعال است. در پژوهش ها، از ماده موثره زردچوبه استفاده کردند و آن را بر روی سلول‌های ام‌اس اثر دادند که نتایج آن در حال انتشار است. در برخی موارد، دانشجویان توانستند پاسخ مثبتی از اثر کورکومین بر روی ام‌اس مشاهده کنند. همکاران دیگر نیز خواص آنتی‌اکسیدانی و ضدالتهابی کورکومین را بر روی بیماری‌های دیگر نشان دادند. کورکومین بر روی سرطان نیز تاثیر دارد.

بیماری ام اس،علائم،درمان
بیماری ام اس،علائم،درمان

 گیاهان و مکمل ها برای MS dh  مولتیپل اسکلروزیس

در کل، تحقیقات در مورد داروهای طبیعی برای مولتیپل اسکلروزیس (مانند بسیاری از بیماریهای دیگر) محدود است. آزمایشات انسانی باید بر اساس یافته های تحقیقاتی قابل توجه آزمایشگاه و حیوانات باشد؛ فرایند علمی می تواند طولانی باشد در عین حال، افرادی که علاقه مند به استفاده از داروهای گیاهی و مکمل هستند، باید احتیاط زیادی داشته باشند.پیش از هر گونه تغییر در یک رژیم درمان، باید همه برنامه های مربوط به استفاده از روش های جایگزین یا مکمل را با یک پزشک چک کنید.

بسیاری از گیاهان و مکمل ها خواص دارویی قوی دارند به همین دلیل، آنها ممکن است با داروهای تجویزی، سایر گیاهان و مکمل ها و حتی رژیم غذایی ارتباط برقرار کنند ،درمان های مؤثر MS، ممکن است از فرد به فرد دیگر متفاوت باشد.

باید ها و نبایدهای تغذیه بیماران مبتلا به ام اس

آنچه بیماران مبتلا به ام اس نباید بخورند:

محصولات لبنی، تخم مرغ ها، سوسیس، کالباس، بستنی، تمر هندی، ماهی، فلفل، دارچین، زنجفیل، زیره، زنجفیل، سرکه، چای، قهوه، ترشی، نسکافه، کاکائو، بادمجان، فست فود، مواد غذایی کنسرو شده، برنج سفید، گوشت گاو و شتر، غذاهای سرخ کرده و تمام غذاهای مزاج سرد برای افراد مبتلا و مشکوک به ام اس ممنوع است.

آنچه بیماران مبتلا به ام اس باید بخورند:

انجیر، زیتون، مصرف آلو خشک، آب زرشک، تمشک، انگور، کشمش آفتابی، به، بادام، کنجد، گردو، پسته، فندق،غذاهای آب پز و دیگر گیاهان دارای منیزیم چون دانه خشخاش، اسفناج، عسل، سبزی های تازه، لوبیا چشم بلبلی، نخود، چغندر، پاچه گوسفند و حبوبات برای این افراد توصیه می شود و تاکیید برا گنجاندن آن در برنامه غذایی برای کنترل و درمان علائم جدی است.

* فراموش نکنید که قبل از انتخاب هر یک از این داروهای گیاهی برای درمان گیاهی و طبیعی مولتیپل اسکلروز (MS) حتما مشورتی با پزشک‌تان داشته باشید.

منابع:

انجمن ام اس ایران

دکتر چک

موسسه درمانی آستان قدس رضوی

توان درمان

نمناک

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

همچنین ببینید
بستن
دکمه بازگشت به بالا
بستن
بستن